PRZEKŁAD SLANGU W FILMIE Michał Garcarz

Praca Michała Garcarza jest pozycją ze wszelkich miar pożądaną i oczekiwaną na polskim rynku wydawniczym. Sprawy tłumaczenia na potrzeby mediów, a w tym przypadku na potrzeby filmów przedstawianych w telewizji, interesują teorię i praktykę przekładu na świecie od dobrych 15 lat. Niestety na naszym rynku wydawniczym tego typu pozycji jest relatywnie mało, a jeżeli są, to najczęściej w językach obcych (…), co nie daje możliwości dostępu do nich szerszej publiczności.
(…) Praca jest bogata w wiele informacji dotyczących przekładu na potrzeby mediów. Wiele analiz jest bardzo użytecznych z poznawczego i dydaktycznego punktu widzenia. I nie myślę tu tylko o aspektach tłumaczeniowych. Istotny, również z punktu widzenia lingwistycznego, wydaje mi się rozdział II, poświęcony definicji slangu, uwarunkowaniom socjologicznym jego występowania i jego wykładnikom językowym. Dla przeciętnego czytelnika również wiele porządkujących informacji znajduje się w rozdziale III, mówiącym o założeniach przekładu filmowego. Dobre wydaje mi się odwoływanie się do teorii relewancji i teorii skoposu, które same w sobie nie zajmowały się przekładem filmowym , ale mogą znaleźć zastosowanie do omawianej problematyki.

[Z recenzji prof. dr hab. Teresy Tomaszkiewicz]

Spis treści:

Słowo wstępne 

Słowo od Autora 

Wstęp 

Rozdział I. Film jako medium-generator informacji kulturowej i nośnik informacji interkulturowej 

1. Film jako tekst 

1.1. Kognitywne podstawy języka filmowego 

1.1.1. Słowo typu językowego i niejęzykowego w filmie 

2. Literackie pochodzenie filmu jako dzieła filmologicznego i historia filmu 

2.1. Scenariusz filmowy 

2.2. Reżyser 

2.3. Gatunek filmowy 

3. Język a film amerykański od początku kina do współczesności 

4. Telewizja fi nowa jakość kultury masowej 

4.1. Telewizyjna projekcja filmowa 

4.2. Telewizyjne uwarunkowania projekcji filmów oraz programów zawierających treści slangowe 

Rozdział II. Cechy slangu 

1. Od języka ogólnego do slangu 

1.1. Odmiany, style, rejestry 

1.2. Potoczna odmiana języka 

2. Slang: twórcy i użytkownicy 

2.1. Termin slang w ujęciu historycznym 

2.2. Slang a kultywowanie norm 

2.3. Subkultury oraz generowane przez nie socjolekty wchodzące w skład slangu 

2.3.1. Socjolingwistyczne motywy użycia slangu 

2.3.2. Subkultury i socjolekty współtworzące slang 

2.3.2.1. Charakterystyka subkultury 

2.3.2.2. Definiowanie kategorii socjolektalnych 

2.3.2.3. Typologia socjolektów generujących slang 

2.4. Intersocjolektalne elementy slangu 

3. Struktura slangu i procesy słowotwórcze 

3.1. Neologizmy współczesnego slangu angielszczyzny amerykańskiej i polszczyzny 

3.1.1. Procesy słowotwórcze w powstawaniu slangu 

4. Obraz rzeczywistości pozajęzykowej w podstawowym zasobie leksykalnym slangu oraz potocznej odmiany angielszczyzny amerykańskiej i polszczyzny

Rozdział III. Założenia przekładu filmowego 

1. Specyfika przekładu filmowego 

1.1. Koncepcja zapasów poznawczych 

2. Zastosowanie teorii relewancji do studiów nad przekładem filmowym 

2.1. Technologia dokonywania przekładu filmowego 

2.2. Mikrokontekst w przekładzie filmowym 

2.3. Kwestia dialogowa fi jednostka tłumaczenia 

2.4. Tłumaczenie kwestii dialogowych a problem ekwiwalencji 

2.5. Skopostheorie a osoba tłumacza filmowego w telewizji 

2.5.1. Praktyka przekuta w teorię 

3. Metody przekładu filmowego oraz ich realizacja na potrzeby telewizyjne w Polsce 

3.1. Dubbing 

3.2. Podpisy 

3.3. Wersja lektorska 

Rozdział IV. Realizacja przekładu slangu w filmach emitowanych przez TVP S.A. 

1. Tłumaczenie slangu fi czy rzeczywiście zło konieczne? 

2. Metoda, strategia oraz technika tłumaczeniowa 

3. Techniki tłumaczeniowe stosowane do przekładów telewizyjnych 

3.1. Technika pomijania 

3.2. Technika wyszukiwania ekwiwalentu funkcjonalnego 

3.3. Technika wyszukiwania najbliższego synonimu 

3.4. Technika opisu 

3.5. Technika tłumaczenia dosłownego 

3.6. Technika neologizacji 

3.7. Technika wzbogacania 

3.8. Tłumaczenie slangowych przezwisk i nazw własnych 

Wnioski końcowe 

Analizowane filmy 

Encyklopedie i słowniki 

Słowniki internetowe 

Bibliografia 

Słownik terminów 

Summary