KRÓTKI ZARYS HISTORII TAŃCA I BALETU Irena Turska

Krótki zarys historii tańca i baletu – Irena Turska

„Krótki zarys historii tańca i baletu” to absolutny fundament polskiej literatury teatrologicznej i choreologicznej, stanowiący najważniejszy podręcznik akademicki i szkolny w tej dziedzinie. Napisana przez najwyższy autorytet w sferze krytyki baletowej, Irenę Turską, publikacja ta od momentu swojej pierwszej edycji w 1962 roku ukształtowała całe pokolenia polskich tancerzy, choreografów, pedagogów oraz historyków sztuki. Prezentowane wydanie ukazało się nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego (PWM) po wieloletniej nieobecności na rynku, zostając w pełni zaktualizowane i dostosowane do współczesnego stanu wiedzy humanistycznej.

Monografia oferuje czytelnikowi monumentalną, a zarazem niezwykle przejrzystą i dynamiczną podróż przez stulecia rozwoju sztuki choreograficznej. Turska rozpoczyna swoją opowieść od czasów społeczeństw pierwotnych, gdzie taniec pełnił funkcje rytualne, magiczne i wspólnotowe. Następnie prowadzi nas przez starożytność, średniowieczne tańce śmierci, dworskie reformatorki renesansu, aż po narodziny nowożytnego baletu klasycznego na dworze Ludwika XIV we Francji. Autorka z ogromną pasją i znawstwem opisuje, jak ludzka ekspresja ruchowa zyskiwała unikalne cechy narodowe, podlegała rygorystycznej kodyfikacji technicznej, by wreszcie w XX wieku otworzyć się na rewolucję tańca nowoczesnego i współczesnego, łączącego wszelkie tradycje oraz awangardowe kierunki.

Konstrukcja podręcznika została zaprojektowana z myślą o maksymalnej wygodzie i ergonomii nauki. Autorka perfekcyjnie połączyła układ chronologiczny z ujęciem problemowym. Kluczowe pojęcia, nazwiska twórców, tytuły przełomowych spektakli baletowych oraz zagadnienia teoretyczne zostały wyraźnie wydzielone i wypisane na marginesach tekstu, co pozwala na błyskawiczne odnajdywanie poszukiwanych informacji i sprawne powtarzanie materiału. Turska nie traktuje tańca w sposób wyizolowany – każda epoka ukazana jest przez pryzmat szerokiego kontekstu społecznego, politycznego, literackiego oraz muzycznego, co czyni z książki fascynujący traktat o ewolucji ludzkiej kultury.„Krótki zarys historii tańca i baletu” to pozycja obowiązkowa dla uczniów szkół baletowych, studentów wiedzy o teatrze, kulturoznawstwa, akademii muzycznych, a także dla każdego miłośnika teatru tańca, który pragnie świadomie i z głębokim zrozumieniem uczestniczyć w spektaklach. Piękne, potoczyste pióro autorki sprawia, że rygorystyczny wykład naukowy czyta się niczym pasjonującą powieść historyczną.

O autorce:

Irena Turska (1912–2005) to wybitna polska krytyczka, publicystka, historyczka tańca oraz jedna z najważniejszych nadrzędnych postaci w dziejach polskiego baletu. Z wykształcenia polonistka, przez dekady była związana z najważniejszymi pismami kulturalnymi w kraju. Wykładała historię i teorię tańca w szkołach baletowych oraz na uczelniach muzycznych. Jej dorobek naukowy ma charakter absolutnie pionierski – oprócz legendarnego zarysu historii napisała m.in. fundamentalny „Przewodnik baletowy”, który do dziś stanowi podstawowe źródło wiedzy o librettach i strukturze najsłynniejszych dzieł baletowych świata.